Nursery Saplings Wastage
* ప్రభుత్వ నిధులు బూడిదలో పోసిన పన్నీరేనా?
ఆకేరు న్యూస్, రాయపర్తి: వన మహోత్సవ కార్యక్రమంలో భాగంగా ప్రతి గ్రామములో లక్షలాది మొక్కల పెంపకం చేపట్టడం అభినందనీయమే అయినప్పటికీ ఆ తర్వాత జరుగుతున్న నిర్లక్ష్యం వల్ల నిధులు, శ్రమ రెండు బూడిదలు పోసిన పన్నీర్ అవుతున్నాయి నర్సరీలో పెంచిన మొక్కలను గ్రామీణులు రైతులు సరిగ్గా తీసుకెళ్లకపోవడం వల్ల ఆ చిన్న ప్లాస్టిక్ సంచులోనే అవి ఏకంగా వృక్షాలుగా మారిపోతున్నాయి ఒక రకంగా చూస్తే ఇవి నర్సరీ వనాలుగా రూపాంతరం చెందుతున్నాయి అసలు లక్ష్యమైనా ఊరంతా పచ్చదనము పెంపొందించడం మాత్రం నెరవేరడం లేదు
మండలంలోని కిష్టాపురం గ్రామపంచాయతీలో గత సంవత్సరం నర్సరీలో పెంచిన మొక్కలను రైతులు ఎవరు తీసుకోకపోవడంతో నర్సరీలోనే వృక్షాలుగా రూపాంతరం చెందు తున్న వైనం
రాష్ట్రవ్యాప్తంగా పర్యావరణ పరిరక్షణ కోసం, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో పచ్చదనం పెంచడం కోసం ప్రభుత్వం ప్రతీ ఏటా ‘వనమహోత్సవం’ వేడుకలను ఎంతో అర్భాటంగా నిర్వహిస్తోంది. ఇందుకోసం ప్రతి పంచాయతీ పరిధిలోనూ ప్రత్యేకంగా నర్సరీలను ఏర్పాటు చేసి, లక్షలాది రూపాయిలు వెచ్చించి మొక్కలను పెంపొందిస్తున్నారు. కానీ, ఆచరణలోకి వచ్చేసరికి ప్రభుత్వం లక్ష్యం నీరుగారిపోతోంది.
నర్సరీల్లో రూపుదిద్దుకున్న మొక్కలను రైతులకు, గ్రామస్తులకు పంపిణీ చేయడంలో అధికారులు తీవ్ర వైఫల్యాన్ని ప్రదర్శిస్తున్నారు. సరైన అవగాహన లేకపోవడం, ప్రచారం లోపించడం, రైతుల అవసరాలకు అనుగుణంగా కాకుండా ప్రణాళిక లేని రకాల మొక్కలను పెంచడం వల్ల ఏ ఒక్క రైతు కూడా వీటిని తీసుకెళ్లడం లేదు. ఫలితంగా, కవర్లలోనే ఉండిపోయిన ఆ చిన్న మొక్కలు ఏళ్లు గడిచేసరికి నర్సరీ ఆవరణలోనే వృక్షాలుగా మారిపోతున్నాయి!
* కోట్లాది రూపాయల నిధులు బూడిద పాలు
గ్రామ పంచాయతీల నిధులు, ఉపాధి హామీ పథకం కింద నర్సరీల నిర్వహణకు ప్రభుత్వం పెద్ద ఎత్తున నిధులు కేటాయిస్తోంది. విత్తనాలు, మట్టి, కవర్లు, కాపలాదారుల వేతనాలు.. ఇలా ప్రతీ ఏటా రూ. లక్షల్లో ఖర్చవుతోంది. కానీ, తీరా పంపిణీ సమయానికి నివేదికల్లో లెక్కలు చూపించడానికే అధికారులు ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నారనే విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. నర్సరీలోనే మొక్కలు చెట్లుగా మారడం అధికారుల ప్రణాళికా లోపానికి ప్రత్యక్ష నిదర్శనం.
రైతులు ఎందుకు ఆసక్తి చూపడం లేదు?
అవసరం లేని రకాలు: రైతులకు ఉపయోగపడే పండ్ల చెట్లు, ఆదా ఇచ్చే రాబడి మొక్కల కంటే, కేవలం నీడనిచ్చే ప్రయోజనం లేని రకాలనే నర్సరీల్లో ఎక్కువ పెంచుతున్నారు.
పంపిణీ సమయం వచ్చేసరికి గ్రామాల్లో ఏ రకమైన ప్రచారం నిర్వహించడం లేదు.
నర్సరీల నుండి పొలాలకు మొక్కలను తీసుకెళ్లేందుకు అయ్యే ఖర్చులను రైతులు భరించలేకపోతున్నారు.
ప్రభుత్వం కేవలం “మొక్కలు పెంచాం” అని కాగితాల మీద చూపడమే కాకుండా, అవి “రైతుల చేతులకు, భూమిలోకి చేరాయా లేదా?” అనే దానిపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉంది. ఇప్పటికైనా ప్రభుత్వం, ఉన్నతాధికారులు స్పందించి సమగ్ర ప్రణాళికతో ముందడుగు వేయకపోతే, పర్యావరణ పరిరక్షణ మాట దేవుడెరుగు… ప్రభుత్వ ధనం వృథా అవ్వడం ఖయం
ఈ సమస్య తీరడానికి ప్రభుత్వం మరియు స్థానిక యంత్రాంగం చేపట్టాల్సిన
ప్రధాన పరిష్కారాలు:
ప్రతీ ఏటా నర్సరీ ప్రారంభించే ముందే, గ్రామంలోని రైతులు ఏ ఏ రకాల మొక్కలు (మామిడి, జామ, నిమ్మ, టేకు, శ్రీగంధం ఇత్యాది) కావాలో ముందే సర్వే చేసి, ఆ అవసరానికి తగ్గట్టే నర్సరీలో మొక్కలు పెంచాలి.
‘డోర్ డెలివరీ’ సదుపాయం: ఉపాధి హామీ లేదా పంచాయతీ వాహనాల ద్వారా రైతులకు నేరుగా పొలాల వద్దకే ఉచితంగా లేదా తక్కువ ఛార్జీతో మొక్కలను చేరవేసే వ్యవస్థను తీసుకురావాలి.
రైతు తన పొలం గట్లపై మొక్కలు నాటి, వాటిని కాపాడితే ఉపాధి హామీ కింద ప్రతీ చెట్టుకు కొంత ప్రోత్సాహకం (Care-taker allowance) అందించే పథకాన్ని మరింత వేగవంతం చేయాలి.
గ్రామసభల్లో ప్రచారం: నర్సరీలో మొక్కలు సిద్ధంగా ఉన్నాయనే సమాచారాన్ని దండోరా లేదా వాట్సాప్ గ్రూపుల ద్వారా ప్రచారం చేయాలి.
జియో-ట్యాగింగ్ & పారదర్శకత: నర్సరీలో పెరిగిన ప్రతీ మొక్క ఎవరికి పంపిణీ చేశారనేది ఆన్లైన్లో జియో-ట్యాగింగ్ చేయడం ద్వారా అధికారులలో బాధ్యత పెరుగుతుంది.
About the Author
Please tell us what is wrong. Your report will be sent to the website team.
