Telangana Bathukamma 2026 | పూల పండుగకు వేళాయే..

Published: 10 Oct 2026 • 09:14 AM

* బతుకమ్మతో తెలంగాణలో సందడి
* నేటి నుంచే తొమ్మిది రోజుల పూల జాతర..

ఆకేరు న్యూస్, హైదరాబాద్ : తెలంగాణ గడ్డపై అపురూపమైన పూల పండుగ వచ్చేసింది. ప్రకృతిని పరమాత్మగా భావించి, పర్యావరణాన్ని ప్రాణప్రదంగా ఆరాధించే విశ్వఖ్యాతి గాంచిన బతుకమ్మ ఉత్సవాలు ఈరోజు (అక్టోబర్ 10, 2026) అత్యంత వైభవంగా ప్రారంభమయ్యాయి.

భాద్రపద అమావాస్య పర్వదినాన్ని పురస్కరించుకుని రాష్ట్రవ్యాప్తంగా తొలిరోజు ‘ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ’ సంబరాలతో ఈ తొమ్మిది రోజుల సుదీర్ఘ పూల జాతరకు అంకురార్పణ జరిగింది.

పల్లె నుండి పట్నం దాకా, గల్లీ నుండి దిల్లీ దాకా, అంతర్జాతీయ వేదికలపై సైతం తెలంగాణ ఆడపడుచులు సాంప్రదాయ దుస్తుల్లో ముస్తాబై ‘బతుకమ్మ బతుకమ్మ ఉయ్యాలో..’ అంటూ చప్పట్లు చరుస్తూ ఆటాపాటలతో పరవశించిపోతున్నారు.

తెలంగాణ స్వరాష్ట్రంగా అవతరించిన తర్వాత ఈ ఉత్సవాన్ని రాష్ట్ర పండుగగా ప్రభుత్వం అధికారికంగా నిర్వహిస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో రాష్ట్రంలోని చెరువు గట్లు, ప్రసిద్ధ దేవాలయాలు మరియు పర్యాటక ప్రాంతాలు సర్వాంగ సుందరంగా ముస్తాబయ్యాయి.

*ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ వెనుక ఉన్న అసలు చరిత్ర..

తొమ్మిది రోజుల పాటు సాగే ఈ ఉత్సవాల్లో తొలిరోజును ‘ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ’ అని పిలవడం వెనుక ఆసక్తికరమైన జానపద సంప్రదాయాలు మరియు చారిత్రక కారణాలు ఉన్నాయి.

గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో పండుగకు ముందు రోజే అనగా ఆశ్వయుజ బహుళ చతుర్దశి నాడే తంగేడు, గునుగు, చామంతి, గులాబీ, కట్ల పూలను కోసుకువస్తారు. ఆ పూలు వాడిపోకుండా ఉండటం కోసం రాత్రంతా నీటిలో తడిపి ఉంచుతారు. ఇలా ముందు రోజు కోసి, రాత్రంతా నిద్ర చేసిన పూలను మరుసటి రోజు వాడటం వల్ల జానపద వాడుకలో దీనికి ఈ పేరు వచ్చింది.

అలాగే పూర్వకాలంలో బతుకమ్మను పేర్చేటప్పుడు పూల కాడలను సమానంగా చేయడం కోసం కత్తెరకు బదులుగా నోటితో కొరికి తుంచేవారని, అలా లాలాజలం తగలడం వల్ల కూడా ఈ పేరు స్థిరపడిందని పెద్దలు చెబుతుంటారు.

మరో ముఖ్యమైన ఆచారం ప్రకారం ఈరోజు మహాలయ అమావాస్య కావడంతో ఉదయాన్నే పితృదేవతలకు పిండప్రదానాలు, తర్పణాలు ఇస్తారు. ఆ తర్వాత ఇళ్లలో భోజనాలు ముగించి, అనగా ఎంగిలి పడిన తర్వాతే ప్రశాంతమైన సాయంత్రం వేళల్లో బతుకమ్మను పేరుస్తారు. ఈ భిన్నమైన ఆచారాల కలయిక వల్లే తొలిరోజుకు ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ అనే సార్థక నామం ఏర్పడింది.

*నవ వైవిధ్యాల సమాహారం.. నైవేద్యాల విశిష్టత

ఈ తొమ్మిది రోజుల ఉత్సవాల్లో ప్రతి రోజుకూ ఒక ప్రత్యేక పేరు, నిర్దేశిత నైవేద్యం సమర్పించే సంప్రదాయం ఉంది. తొలిరోజు ఎంగిలిపూల బతుకమ్మకు నువ్వులు, బియ్యప్పిండి, బెల్లం కలిపిన సత్తుపిండిని నైవేద్యంగా సమర్పిస్తారు. రెండవ రోజైన అటుకుల బతుకమ్మకు సప్పిడి పప్పు, అటుకులు, బెల్లం నైవేద్యంగా పెడతారు.

మూడవ రోజు ముద్దపప్పు బతుకమ్మకు ముద్దపప్పు, పాలు, బెల్లంతో చేసిన ప్రసాదాన్ని సమర్పిస్తారు. నాల్గవ రోజు నానే బియ్యం బతుకమ్మకు నానబెట్టిన బియ్యం, పాలు, బెల్లం కలిపి పలహారంగా ఇస్తారు.

ఐదవ రోజు అట్ల బతుకమ్మకు బియ్యప్పిండితో చేసిన దోసెలను సమర్పిస్తారు. ఆరవ రోజైన అలిగిన బతుకమ్మ నాడు అమ్మవారు అలుగుతుందని నమ్ముతారు కాబట్టి ఈరోజు ఎలాంటి నైవేద్యం పెట్టరు. ఏడవ రోజు వేపాకాయల బతుకమ్మకు బియ్యప్పిండిని వేపకాయల ఆకారంలో చేసి వేయించిన పిండివంటలను సమర్పిస్తారు.

ఎనిమిదవ రోజు వెన్నముద్దల బతుకమ్మకు వెన్న, నెయ్యి, నువ్వులు, బెల్లం కలిపి తయారు చేసిన ముద్దలను నైవేద్యంగా పెడతారు. ఇక చివరి రోజైన తొమ్మిదవ రోజు సద్దుల బతుకమ్మ నాడు చింతపండు, నిమ్మకాయ, కొబ్బరి, నువ్వుల అన్నం మరియు పెరుగన్నం వంటి ఐదు రకాల సద్దులను మహా నైవేద్యంగా సమర్పించి పండుగను ముగిస్తారు.

*పర్యావరణ శాస్త్రం.. జల శుద్ధీకరణ

బతుకమ్మ కేవలం ఒక పండుగ మాత్రమే కాదు అది తరతరాల గ్రామీణ ఆర్థిక, పర్యావరణ విజ్ఞాన శాస్త్రం. వర్షాకాలం ముగిసి శరదృతువు ప్రారంభమయ్యే ఈ కాలంలో తెలంగాణలోని చెరువులు, కుంటలు కొత్త నీటితో నిండి ఉంటాయి.

ఈ సమయంలో ప్రకృతిలో లభించే తంగేడు, గునుగు, కట్ల, గుమ్మడి పూలకు అద్భుతమైన ఔషధ గుణాలు ఉంటాయి. తొమ్మిది రోజుల పాటు వేలాది బతుకమ్మలను స్థానిక చెరువుల్లో, నదుల్లో నిమజ్జనం చేయడం వల్ల ఆ పూలలోని రసాయనాలు మరియు ఔషధ గుణాలు నీటిలో కలుస్తాయి.

ఇది నీటిని సహజ సిద్ధంగా శుద్ధి చేయడమే కాకుండా, వర్షాకాలం వల్ల నీటిలో చేరే హానికరమైన బ్యాక్టీరియా, క్రిములను నాశనం చేస్తుంది. బతుకమ్మ బేస్ కోసం వాడే గడ్డి మరియు ఆకులు చెరువు గట్లను బలోపేతం చేయడానికి, భూసారాన్ని కాపాడటానికి కూడా ఎంతగానో దోహదపడతాయి.

* ప్రపంచవ్యాప్త గుర్తింపు..

బతుకమ్మ పండుగ గడిచిన కొన్ని ఏళ్లలో అంతర్జాతీయ స్థాయిలో గుర్తింపు పొంది, గిన్నిస్ ప్రపంచ రికార్డులను సైతం సొంతం చేసుకుంది. ఈ ఏడాది కూడా తెలంగాణ ప్రభుత్వం పర్యాటక, సాంస్కృతిక శాఖల ఆధ్వర్యంలో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా విస్తృతమైన ఏర్పాట్లు చేసింది.

రేపటి నుంచి (అక్టోబర్ 11) దేశవ్యాప్తంగా దేవీ శరన్నవరాత్రులు కూడా ప్రారంభం కానుండటంతో, అటు దుర్గాదేవి ఆరాధన, ఇటు ప్రకృతి మాత అయిన గౌరమ్మ పూజలతో రాబోయే తొమ్మిది రోజులు తెలుగు లోగిళ్లు ఆధ్యాత్మిక శోభతో విరాజిల్లనున్నాయి.

అమెరికా, లండన్, ఆస్ట్రేలియా వంటి దేశాల్లో స్థిరపడిన ప్రవాస భారతీయ మహిళలు సైతం బతుకమ్మ సంబరాలకు సిద్ధమవడంతో ఈ పూల జాతర ప్రపంచవ్యాప్తంగా మారుమోగుతోంది. అక్టోబర్ 18న జరిగే సద్దుల బతుకమ్మతో ఈ ఉత్సవాలు ముగుస్తాయి.